Đề tài Tĩnh tâm theo Hiến Chương – Quí III, năm 2026

Tĩnh tâm theo Hiến Chương

Quí 3/năm 2026

————————- 

BẢN CHẤT PHÁP LÝ CỦA HỘI DÒNG

VIỆC THỰC THI HIẾN CHƯƠNG VÀ NỘI QUY

 Hiến Chương không đơn thuần là một bản luật hành chính, mà là một kim chỉ nam, là con đường tình yêu mà Chúa Thánh Thần đã ban tặng cho Hội dòng Đức Mẹ Hiệp Nhất qua Đấng Sáng Lập và Giáo Hội. Hai điều chúng ta chiêm niệm hôm nay (Điều 4 & 5) đặt chúng ta vào căn tính sâu thẳm: Chúng ta là ai trong Giáo Hội? Chúng ta thuộc về ai? Và chúng ta bước đi bằng phương thế nào?

 Bản văn: HC điều 4&5; Ga 17,22-23a; Ep 4, 3-6.

“Con đã ban cho họ vinh quang mà Cha đã ban cho con để họ được nên một như chúng ta là một. Con ở trong họ và Cha ở trong con, để họ được hoàn toàn nên một.”(Ga 17,22-23a).

“Anh em hãy thiết tha duy trì sự hiệp nhất mà Thần Khí ban cho, bằng cách ăn ở thuận hòa gắn bó với nhau. Chỉ có một thân thể, một Thần Khí, cũng như anh em đã được kêu gọi để chia sẻ cùng một niềm hy vọng. Chỉ có một Chúa, một niềm tin, một phép rửa. Chỉ có một Thiên Chúa là Cha của mọi người, Đấng ngự trên mọi người, qua mọi người và trong mọi người.” (Ep 4, 3-6).

 Khung cảnh: Chúa Giêsu tha thiết dâng lời cầu nguyện lên Chúa Cha xin cho sự Hiệp Nhất, và Chúa mời gọi tôi sống đúng với danh xưng “Đức Mẹ Hiệp Nhất”.

Ơn xin: Xin Chúa ban cho con ơn hoán cải tận căn, để con nhận ra vẻ đẹp cao quý của ơn gọi Đức Mẹ Hiệp Nhất. Xin cho con ơn yêu mến và vâng phục Giáo Hội, yêu mến Hiến Chương & Nội Quy của Hội dòng, để việc giữ luật không phải như một gánh nặng, nhưng như một khí cụ của tình yêu giúp con tự do thuộc trọn về Chúa và phục vụ anh chị em.

 Hội dòng thuộc Giáo phận Bắc Ninh

Hiến chương khẳng định: “Hội dòng Đức Mẹ Hiệp Nhất là một Hội dòng đời sống thánh hiến thuộc quyền Giáo Phận dưới quyền tài thẩm của Đấng Bản Quyền Giáo Phận Bắc Ninh”.

Nhìn ngắm Chúa Giêsu đã vâng phục Chúa Cha cho đến chết và chết trên Thập Giá. Sự vâng phục Giáo Hội thông qua các Đấng Bản Quyền chính là thước đo lòng mến của chúng ta đối với Chúa.

Thiên Chúa không gọi chúng ta một cách chung chung, mơ hồ. Người gọi và đặt để Hội dòng tại mảnh đất Giáo Phận Bắc Ninh còn nhiều khó khăn và biết bao nhiêu người đói khát Tin Mừng, biết bao nhiêu những chia rẽ trong các gia đình, hội đoàn, xứ họ. Chúa mời gọi chúng ta là những tác nhân xây dựng sự hiệp nhất bằng cầu nguyện, sự hiện diện yêu thương và âm thầm phục vụ. Chúa đặt để chúng ta ở môi trường nào thì chúng ta phải là là men, là muối, là ánh sáng trong môi trường đó bằng việc sống sự hiệp nhất.

– Khi tôi thi hành sứ mạng tông đồ, tôi có tự ý làm theo sở thích cá nhân, theo cái tôi ích kỷ, hay tôi biết đặt mình dưới sự hướng dẫn của Chúa qua Bề trên và Giáo Hội địa phương?

– Tôi có là nhân tố xây dựng sự hiệp thông giữa linh mục với các đoàn thể giáo dân, xây dựng sự hiệp nhất trong Giáo Phận hay tôi vô tình tạo ra những rạn nứt vì sự kiêu ngạo của mình?

2. Luật riêng xây trên nền tảng Luật chung

Hiến chương nêu rõ: “Luật riêng của Hội dòng gồm Hiến Chương, Nội Qui, các quyết định của Tổng Tu Nghị, những chỉ thị của Tổng Phụ Trách… được xây trên nền tảng là luật chung của Giáo hội phổ quát”.

Điều này nhắc nhở người nữ tu Đức Mẹ Hiệp Nhất rằng: Đặc sủng của Hội dòng được xây trên nền tảng là luật của Giáo Hội, mà luật Giáo Hội được xây trên nền tảng là Lời Chúa chứ không phải là do con người tự nghĩ ra. Tinh thần hiệp nhất đòi hỏi chúng ta phải có một con tim rộng mở, yêu mến Giáo Hội và thực thi giáo huấn của Giáo Hội.

Khi nói tới luật lệ ta thường nghĩ luật lệ bóp ghẹt sự tự do của ta. Nhưng đối với người môn đệ Chúa Kitô, luật dòng chính là kim chỉ nam cho ta khỏi lạc đường, là lan can bảo vệ ta khỏi rơi xuống vũng bùn của sự buông thả dễ dãi.

Hiến chương khẳng định: “Đón nhận và tuân giữ cách trung thành các khoản luật… là phương thế hữu hiệu giúp chị em thăng tiến trên con đường nhân đức theo ơn gọi của mình”. Thánh Phanxicô Xaviê từng nói: “Giữ luật dòng là giữ chính mình”. Chính khi tôi giữ các kỷ luật đời tu: sống nghiêm túc các lời khấn, thức dậy đúng giờ, cầu nguyện đúng lúc, tham gia các sinh hoạt của cộng đoàn…  là tôi đang rèn luyện một ý chí tự do hiến dâng từng giây phút cho Thiên Chúa.

– Tôi đang giữ Hiến Chương và Nội Quy với thái độ nào?

– Tôi có giữ luật với tình yêu và xem luật như là một lời mời gọi của Chúa hướng dẫn tôi mỗi ngày?

– Có điều gì trong đời sống của tôi đang làm xói mòn tinh thần tuân giữ kỷ luật của đời tu?

3. Tính thánh thiêng của Hiến Chương và Nội Quy

“Hiến Chương là bộ luật căn bản của Hội dòng nên tất cả những thay đổi trong Hiến Chương phải do Tổng Tu Nghị thực hiện và phải trình Đức Giám Mục Giáo phận Bắc Ninh xác nhận.”

Hiến chương chứa đựng cốt lõi của Đặc sủng. Nó mang tính bền vững, Hiến chương chính là cái khuôn đúc nên căn tính và lối sống đặc trưng của người nữ tu Đức Mẹ Hiệp Nhất, giúp chị em sống đúng với bản chất ơn gọi của mình, không bị pha trộn hay biến chất trước những thay đổi của thời gian và xã hội.

Sự cẩn trọng trong việc sửa đổi (phải do Tổng Tu Nghị và có sự xác nhận của Đức Giám Mục) cho thấy tính thánh thiêng của Hiến Chương, giữ cho Hội dòng không bị chao đảo trước những trào lưu của thế gian và những lôi cuốn của thời đại.

“Nội Quy là luật bổ sung… ấn định những quy tắc chưa có trong Hiến Chương nhằm bảo toàn và phát huy những truyền thống lành mạnh riêng của Hội dòng.”

Nội Quy giải quyết những chi tiết đời thường của cuộc sống, đòi hỏi sự phân định và thẩm quyền của Tổng Tu Nghị. Nội Quy có hiệu lực khi được chị Tổng Phụ Trách ban hành.

Sự trung thành tuân giữ Hiến Chương và Nội Quy không chỉ là giữ luật cứng nhắc, cũng không phải là sống dễ dãi, tùy tiện coi thường luật lệ của đời tu, nhưng việc giữ luật là phương thế hữu hiệu giúp chị em thăng tiến trên con đường nhân đức theo ơn gọi của mình.

Câu hỏi phản tỉnh

– Tôi có đang là nhân tố gây chia rẽ trong cộng đoàn bằng những lời nói hành, nói xấu, sự ghen tị ngầm?

– Tôi có phục tùng các Bề trên bằng sự kính trọng đích thực, hay vâng lời bên ngoài nhưng oán hận bên trong?

– Tôi có thực sự yêu mến và cầu nguyện cho Đức Giám Mục Giáo phận và các Giáo xứ nơi tôi phục vụ không?

– Tôi có xem thường các luật lệ của đời tu không?

– Tôi có đang tự miễn trừ cho mình khỏi những luật buộc nhỏ nhặt  (giờ giấc, các sinh hoạt chung, thinh lặng, sử dụng phương tiện truyền thông…) vì nghĩ mình bận rộn hay có đặc quyền bỏ?

– Tôi đi tu để tìm kiếm điều gì? Sự ổn định, danh giá, hay để thực sự hiến tế cuộc đời làm khí cụ cho sự Hiệp Nhất của Giáo Hội và thế giới?

Tâm sự: